Mammografia

Regularna mammografia ratuje kobietom życie Co 12 Polka choruje na raka piersi. Prowadzone od wielu lat statystyki wykazują, że zachorowalność na ten najbardziej śmiertelny żeński nowotwór z roku na rok wzrasta i dotyka coraz młodsze kobiety. Polki mimo szeroko prowadzonej profilaktyki rzadko kiedy same z siebie zgłaszają się na mammografię. To błąd, bo badania te pozwalają wykryć zmiany w piersiach od 2 do 4 lat przed tym zanim staną się one wyczuwalne. A wcześnie wykryty nowotwór jest w 90% uleczalny.

 
 

Piersi pod kontrolą

Wyniki prowadzonych na całym świecie od lat 50. analiz zachorowań na nowotwór piersi jednoznacznie pokazują, że powodem wysokiej śmiertelności, jaka towarzyszy tej chorobie, jest jej zbyt późne wykrycie. Dlatego też kobiety nie mogą zaniedbywać profilaktyki. Nie tylko muszą regularnie samodzielnie badać swoje piersi, ale powinny także wykonywać usg i mammografię. Nawet wtedy, gdy nie odczuwają żadnych niepokojących zmian w piersiach. Guzy rozwijają się niezauważalnie. Jak wynika z opinii specjalistów – przebieg np. raka sutka jest bardzo długi i przewlekły, i przez wiele lat niezauważalny.

Niepokojące symptomy czasami mogą pojawić się dopiero po 7 latach od pojawienia się pierwszej rakowej komórki, a po takim okresie choroba bywa już bardzo rozwinięta i niebezpieczna dla pacjentki. Dlatego każda z kobiet powinna zaprzyjaźnić się z mammografem…

Czym jest mammografia?

Mammografia to obrazowa metoda badania piersi z użyciem promieni rentgenowskich. Wykonuje się ją przy pomocy specjalnego aparatu rentgenowskiego, zwanego mammografem. Korzyści z badań mammograficznych przeważają nad ryzykiem szkody, jaką może spowodować promieniowanie. Te zresztą jest niewielkie – dawka promieni podczas wykonywania mammografii jest podobna do tej, z jaką wykonuje się prześwietlenie zęba.

Po raz pierwszy skuteczne badanie tą metodą przeprowadzono w 1951 roku, ale medycyna regularnie zaczęła je przeprowadzać od 1969 roku. W 1976 roku świat uznał, że jest to najlepsza i najszybsza metoda wykrywania nowotworu piersi w bardzo wczesnej fazie, a więc wtedy, gdy jest on dla kobiety praktycznie niewyczuwalny. Wówczas to ogłoszono, że z badań mammograficznych powinny korzystać obowiązkowo dla własnego bezpieczeństwa kobiety, które ukończyły 40 rok życia. Gdyż po czterdziestce zachorowalność na raka piersi znacznie wzrasta.

Nie czekać na mammobus

Prześwietlenie piersi przy pomocy mammografu umożliwia wykrycie raka nawet o średnicy mniejszej niż 0,5 cm, podczas gdy badanie ręczne umożliwia zwykle wykrycie zmian o średnicy przynajmniej 2 cm. Guz o średnicy 1 cm – rośnie przez 7-8 lat. To chyba wystarczający powód, by każda z Pań przynajmniej raz na 2 – 3 lata zgłosiła się na mammografię. I to nie czekając na akcję bezpłatnych tego typu badań.

Wiele kobiet popełnia poważny błąd – zgłaszając się na badania dopiero wtedy gdy usłyszą o masowej akcji np. gdy do ich miejscowości przyjeżdża mammobus (specjalny autobus opłacany najczęściej przez gminy, w którym określona grupa kobiet objętych akcją może nieodpłatnie się przebadać), czy gdy akcję organizuje szpital czy przychodnia. Statystyki pokazują, że najwięcej nowotworów wykrywa się właśnie podczas akcji bezpłatnych badań. Ale badania te można wykonać za własne pieniądze, nie czekając czasów aż wejdziemy w tzw. wiek ryzyka i zostaniemy objęci darmową profilaktyką. 100-150 złotych, jakie w różnych częściach kraju zapłacimy za prywatnie wykonaną mammografię nie jest majątkiem – zwłaszcza jeśli pomyślimy o ryzyku a także o tym, że badanie takie wykonuje się w zależności od wieku kobiety raz na 3 czy 2 lata.

Jak wykonuje się badanie?

Zgłaszająca się na mammografię kobieta nie musi się w żaden sposób przygotowywać do badania. Nie powinna jednak używać dezodorantu, talku, balsamu ani kremu w okolicy górnej połowy ciała. Podczas badania pierś (najpierw jedna, po wykonaniu zdjęcia druga) zostaje umieszczana na małej podstawce i dociskana jest plastikową płytką od góry oraz z boku, dzięki czemu wskutek oddziaływania promieni X uzyskuje się dwa obrazy.

Wynik to klisze rentgenowskie – podobne do tych z jakimi nie raz mieliśmy do czynienia przypadku innych prześwietleń. Wynik zostaje opisany przez lekarza. Wiarygodność badania zależy od aparatu, jakim dysponuje instytucja wykonująca badania, a także od kwalifikacji i umiejętności lekarza oceniającego obraz. Jeśli chcemy zminimalizować ryzyko wystąpienia błędu w ocenie, warto sprawdzić czy osoba wykonująca badanie oraz pracownia w jakiej jest ono wykonywane posiadają certyfikat Polskiego Towarzystwa Ultrasonograficznego.

Kiedy i jak się badać?

Każda kobieta dbająca o własne zdrowie powinna wykonywać badania mammograficzne:

  • w wieku 35-39 lat - przynajmniej jedna mammografia,
  • w wieku 40-49 lat - co 2 lata mammografia,
  • w wieku 50-60 lat - co 1-1,5 roku mammografia,
  • po 60. r. ż. - według wskazań lekarskich, zwykle co 1,5-2 lata do 75. roku życia,
  • z ryzykiem rodzinnym, jeśli rak piersi wystąpił u krewnej pierwszego stopnia przed 35. r. ż. - mammografię można zacząć już 5 lat wcześniej niż wystąpiło to zachorowanie,
  • otrzymujących hormonalną terapię zastępczą (HTZ) - mammografia co rok.

Badania = mniejsza śmiertelność

Gdyby każda kobieta regularnie dbała o profilaktykę swych piersi, śmiertelność – jaka towarzyszy ich zachorowaniom na nowotwór byłaby zdecydowanie niższa. To potwierdzają specjaliści na całym świecie. A w tym przypadku warto ich posłuchać i obniżyć ryzyko do minimum.

Statystyki nieubłagalnie pokazują także, że najniższa świadomość tego jak ważne są regularne kontrole piersi panuje wśród kobiet zamieszkałych na wsi. Gdyby nie mammobusy, które dość często pojawiają się także na wsiach, wiele pań – nigdy nie usłyszałaby o tym badaniu. Zachorowalność na nowotwór piersi wzrasta, gdy kobieta wkracza w wiek pomenopauzalny. Dlatego ta grupa kobiet szczególnego ryzyka ma prawo do bezpłatnych prześwietleń radiologicznych piersi. Mała świadomość zachorowalności na tę śmiertelną chorobę przez młodsze kobiety (a one także chorują na nowotwory piersi) powoduje, że Polska na tle innych krajów jest na szarym końcu – jeśli chodzi o liczbę wyleczeń z raka piersi.

Onkolodzy alarmują, że nasz kraj powinien zmodyfikować narodowy program zapobiegania nowotworom piersi, by bezpłatną mammografią objąć większą niż dotychczas grupę kobiet. Konieczne są też zmiany w polityce informacyjnej. Trzeba ją tak prowadzić, by młode Polki zrozumiały, że muszą się zgłaszać się na badania bez specjalnego zaproszenia.

 

Na co przeznaczysz 1% podatku w tym roku?

Oddasz go Urzędowi Skarbowemu czy przekażesz Organizacji Pożytku Publicznego Fundacja FERSO?

Zobacz jak wiele dobrego robimy dla miejskich ubogich dzieci, dla ochrony natury, zwierząt i roślin, wyobraź sobie czego jeszcze dokonamy za jeden procent
Twojego podatku!